Artikelen en publicaties

Vanuit en rondom het museum zijn door de jaren heen door medewerkers diverse publicaties geschreven. Hieronder volgen diverse artikelen, die u kunt downloaden en lezen. Om deze bestanden te kunnen openen heeft u Adobe Reader nodig. Dit programma is via deze link beschikbaar. Klik hier om Adobe Reader te downloaden.

Regionale geologie en archeologie

Archeologie tussen Vecht en Eem
(Sander Koopman, publicatie van AWN Naerdincklant 2017, 112p.)
Dit boek is uitgegeven ter gelegenheid van de tentoonstelling Hoogtepunten van de Gooise archeologie. Deze tentoonstelling is op dit moment in voorbereiding in ons museum.
Download hier (25MB, PDF)

De Gooise bodem als klimaatarchief
(Sander Koopman, Vrienden van 't Gooi 2016-3)
Download hier (1,5MB, PDF)

Een overzicht van de Gooise en Baarnse grafheuvels.
(Sander Koopman, Archeologica Naerdincklant 2016-2)
Grafheuvels vormen markante elementen in het Gooise landschap. Het zijn de enige in het landschap zichtbare relicten van onze voorouders uit het Laat-neolithicum en de bronstijd. Wie daarover meer wil weten moet zeker dit artikel door Sander Koopman lezen.
Download hier (2MB, PDF)

Het (Jonger) dekzand in het Gooi.
Deel 1: Verspreiding, geomorfologie, algemene lithologie en structuren.
(Sander Koopman en Jan Sevink, Grondboor & Hamer 2016 nr 3)
Download hier (6MB, PDF)

Synergie tussen geologie en archeologie: voorbeelden uit het Gooi.
(Sander Koopman, Grondboor & Hamer 2014 nr 4/5)
Dit artikel beschrijft een aantal voorbeelden uit het Gooi waarin de archeologie en geologie elkaar verrijken. Voorafgaand daaraan een overzicht van de regionale geologie en archeologie en enige bespiegelingen op de interacties tussen beide disciplines.
Download hier (5MB, PDF)

Zand in Beweging
(uitgave Vereniging Vrienden van het Gooi, 2015, 66p.)
Over Goois stuifzand en stuifzandrestauratie.
Deze publicatie is geschreven door Jan Sevink en Sander Koopman. Sander Koopman is tevens medewerker van Geologisch Museum Hofland. Deze pdf versie is beschikbaar gesteld door de auteurs. Het boek is ook te koop in de museumwinkel.
Download hier (15MB, PDF)

Artefacten
Het themanummer "Artefacten" van het digitale tijdschrift Archeologica Naerdincklant, is geheel gewijd aan Gooise vondsten. Een van de bijdragen gaat over artefacten in ons museum (door medewerker Henk Helmers). Medewerker Sander Koopman schreef eveneens een artikel en verzorgde bovendien de redactie (deel 2015-1 van AN).
Download hier (18MB, PDF)

De Geologische Atlas van het Gooi   (S.Koopman en A.E. Pfeifer, uitgave AWN Naerdincklant 2013)
Deze uitgave beschrijft de geologie van het Kwartair van het Gooi vanuit de invalshoek van paleomilieus en geologische processen. Auteur Sander Koopman is niet alleen medewerker van het museum, maar ook actief lid van de archeologie werkgroep Naerdincklant.
Download hier (9MB, PDF)

Paleogeografische ontwikkeling en bewoningsdynamiek tussen Vecht en Eem.
(S. Koopman en A.T.E. Cruijsheer, "Tussen Vecht en Eem", 2012)
Beschrijft de regionale geschiedenis van onze omgeving vanaf de voorlaatste ijstijd tot en met de sporen die vroege bewoners achterlieten.
Download hier (2MB, PDF)

Paleontologie - Stratigrafie

Aardbevingen in het Jordaandal: geologische en archeologische getuigenissen.
(A.R. Fortuin, GEA juni 2015: 35-44)
Door het Jordaandal loopt een enorme breukzone. Het is de grens tussen twee met verschillende snelheden langs elkaar bewegende plaatgrenzen (te weten Afrika en Arabië). Dit artikel gaat over aardbevingen en de sporen die ze in o.a. het sediment van de Dode Zee hebben achtergelaten, dan wel in de loop der geschiedenis. Er blijkt een koppeling mogelijk tussen historisch bekende bevingen en die verstoringen in de gelaagdheid. Ook in de Bijbel staan verhalen over bijzondere gebeurtenissen die aan aardbevingen gekoppeld kunnen worden.
Download hier (2MB, PDF)

Nummulieten en hun opwaardering van sprookjesmunt tot oliereservoir (A.R. Fortuin, Gea, maart 2015: 26-29).
Dit artikel gaat over Nummulieten, een belangrijke groep van grote mariene eencelligen. Zij vormden soms hele kalksteen pakketten tijdens het Eoceen en zijn ondere gebruikt als bouwsteen voor de piramides van Cheops, Egypte.
Download hier (5MB, PDF)

De unieke Eocene flora en fauna van Messel (D)   een bijzonder kijkje in het verleden.
(A. R. Fortuin, Gea 45:4, 2012).
Dit artikel is geschreven naar aanleiding van onze jubileumexpositie met zijn bijzondere aandacht voor het beroemde oeraapje Ida afkomstig uit het Eoceen van Messel (D). Lees meer over deze unieke groeve met zijn talloze uitzonderlijk goed bewaard gebleven fossielen.
Download hier (3MB, PDF)

In het spoor van Hutton - op zoek naar discordanties in Schotland (A.R. Fortuin, Gea 43:4, 2010).
Deze publicatie is gewijd aan de Schot James Hutton, de eerste mens die inzicht kreeg in de enorme tijdsverlopen die met grootschalige geologische processen gepaard gaan. Lees hoe hij hier achter kwam.
Download hier (11MB, PDF)

Flysch en Turbidieten – zandrijke afzettingen in de diepzee (A.R. Fortuin, Gea 41:2, 2008)
Dit artikel legt uit hoe zand in grote hoeveelheden de diepzee kan bereiken en miljoenen jaren later in flanken van flanken van onze gebergtes voorkomt als sterk geplooide en vele honderden meters dikke sedimentpakketten. Dan vaak aangeduid met de naam Flysch.
Download hier (5MB, PDF)

Zout en gips in het Middellandse Zeebekken: De saliniteitscrisis van het Messinien (Mioceen) (W. Krijgsman en A.R. Fortuin Gea 40:3, 2007).
De grote zoutcrisis van ca. 6 miljoen jaar geleden wordt tot de grootste geologische gebeurtenissen van het Tertiair gerekend en heeft tot veel onderzoek aanleiding gegeven.
Download hier (9MB, PDF)

De geologie van Kreta: De ontwikkeling van een stuk plaatgrens gedurende de laatste 35 miljoen jaar (A.R. Fortuin, Gea 40:3, 2007).
Kreta heeft een complexe geologische opbouw, wat zelfs geldt voor de jong Tertiaire bekkens. De auteur heeft er zelf het nodige onderzocht.
Download hier(9MB, PDF)

Waar blijft de tijd - Een moderne geologische tijdschaal nader bekeken (A.R. Fortuin, Gea 39:3,2006).
Dit artikel legt uit hoe de geologische tijdschaal is ontstaan en hoe deze steeds verder is uitgebouwd tot de huidige schaal met zijn koppeling aan absolute ouderdommen in miljoenen jaren.
Download hier (5MB, PDF)

Geologische reisimpressies

Hierbij enkele reisimpressies geschreven door Anne Fortuin voor het contactorgaan van het Koninklijk Nederlands Geologisch Mijnbouwkundig Genootschap.
Hutton's hoekdiscordanties   Download hier (1MB, PDF)
Bogen door buigen en barsten - Arches National Park   Download hier (2MB, PDF)
De megakrimpscheuren van Gibellina (Sicilië)   Download hier (1MB, PDF)

Bijdragen?

U kunt bijdragen aan de inhoud van deze pagina. Neem contact op met de secretaris van het Geologisch Museum Hofland via .